Bij het doen van (medisch of verpleegkundig) evidence based practice (EBP) onderzoek, zul je al vlug de term CAT tegenkomen. Een CAT (critically appraised topic) is een kortgezegd een samenvatting van een aantal studies waarmee je door middel van literatuurstudie een wetenschappelijke vraag kunt beantwoorden. Ook in de wereld van verpleegkunde is dit een steeds vaker voorkomend toetsproduct.

Doel van een CAT

TIjdens de opleiding tot hbo verpleegkundige of verpleegkundig specialist moet de student onderzoek doen naar een vraagstuk. Een uitvoeren van een CAT wordt vaak gevraagd. Daarbij is het doel om best evidence practice uit literatuurstudies te integreren in de dagelijkse praktijk. In allerlei instellingen en werkvelden in de gezondheidszorg worden CATs uitgevoerd; van huisartsenpraktijk tot verpleeghuis en van GGZ instelling tot het ziekenhuis.

Hoe maak ik een CAT?

Uiteindelijk werk je toe naar het eindproduct: een samenvatting van kritisch geanalyseerde literatuurstudies, die een geformuleerde vraag beantwoorden en je zo relevant bewijs geven. Dat doe je het best volgens 3 stappen.

Stap 1: vraag opstellen

Stel een goed geformuleerde onderzoeksvraag op, maak daarbij gebruik van de PICO.

Stap 2: literatuur zoeken

Nu ga je zoeken naar betrouwbare en relevante literatuur, bijvoorbeeld in de databases van Cochrane en Pubmed.

Stap 3: evalueren

Nu ga je kritisch analyseren en evalueren en schrijft de uiteindelijke samenvatting. Daar zitten vaak voorwaarden, zoals een maximum van 1000 woorden. Tevens is het vaak de bedoeling dat de CAT mondeling gepresenteerd wordt.

Praktische tips bij het opstellen van een CAT

Zorg ervoor dat de literatuur die je vindt relevant en betrouwbaar is. Artikelen en studies moeten origineel zijn. Richtlijnen, vaak opgesteld door experts, belangen-, patiënten-, of specialismeverenigingen, kunnen niet gebruikt worden. Dat zijn namelijk geen originele artikelen. Vaak is er een voorwaarde dat de CAT minimaal moet bestaan uit minstens één systematic review en één origineel onderzoeksartikel (dus geen review). Gebruik de ‘pyramid of evidence‘ om relevantie te bepalen. Mocht je onvoldoende literatuur kunnen vinden, bedenk dan of je je vraag wellicht moet aanpassen.

Handleiding CAT maken

Het beste maak je een CAT volgens een gestructureerd stappenplan, zodat je het beste resultaat zal behalen. De handleiding van de huisartsenopleiding van het UMCG heeft een instructie opgesteld voor hun studenten. De handleiding vind je via deze link.